CMMS nedir? Bakım yönetim sistemi ne işe yarar?

CMMS üç bakım türünün kaydını tutar: arızadan sonra yapılan reaktif bakım, takvime ya da çalışma saatine göre yapılan önleyici bakım ve ölçüme dayanan kestirimci bakım. Bakımın neyle tetiklendiği, CMMS'te hangi kaydın gerektiğini belirler.

FEMP rehberi önleyici bakımı, bir bileşenin yıpranmasını takvime ya da çalışma saatine bağlı bir planla tespit eden, önleyen veya yavaşlatan işlemler olarak tanımlar. Kestirimci bakım ise bakım ihtiyacını sabit bir takvime değil, cihazın ölçülen gerçek durumuna dayandırır.

Rehber, önceki çalışmalara dayanarak önleyici bakımın yalnız arızaya müdahale eden bir programa göre ortalamada %12 ile %18'e varan tasarruf sağlayabildiğini yazar. Kestirimci bakım için verdiği tahmin, yalnız önleyici bakıma göre %8 ile %12'dir. Bu rakamlar 2010 tarihli bir rehberin ortalamalarıdır; kendi işletmenizdeki karşılığı plansız duruş ve onarım kayıtlarınızdan çıkar.

KOBİ'lerde sıra genellikle şöyledir: önce cihaz listesi ve önleyici bakım planı kurulur, ölçüm verisi bu kayıt düzeninin üzerine eklenir.

Dördü de bakım kaydı tutar; fark, kimin cihazına baktıkları ve işin hangi kısmını yönettikleridir. CMMS işletmenin kendi ekipmanının bakımını, FSM ise müşterinin yerindeki cihaza giden servisi yönetir.

Teknik servis firmasında iki ihtiyaç birleşir. Cihaz müşteride kuruludur; kartı, garantisi ve bakım planı CMMS'in işidir. Bakıma giden teknisyen ise FSM'in iş emri, mobil raporu ve müşteri imzasıyla çalışır. Bu ayrımın ayrıntısı saha servis yönetimi yazılımı nedir? yazısında.

CMMS'teki iş emirleri ve bakım kayıtları, cihazın ne sıklıkla arızalandığını ve ne kadar sürede onarıldığını hesaplamaya yeter. En sık izlenen ölçüler aşağıda.

Bir kompresör 30 günde 700 saat çalıştı ve iki kez arızalandı: MTBF 350 saattir. İki onarım toplam 6 saat sürdüyse MTTR 3 saattir. MTBF düşüyorsa bakım periyodu, MTTR uzuyorsa parça ve ekip planı gözden geçirilir.

FEMP rehberi, CMMS ihtiyacını belirlemek için önce bugünkü düzene bakmayı ve şu soruları sormayı önerir. Cevaplar belirsizse bakım kayıtlarını tek sisteme taşımanın zamanı gelmiştir.

• İş emri nasıl açılıyor ve takip ediliyor; işin doğru yapıldığı nasıl doğrulanıyor?
• Bir cihaza en son ne zaman, kimin, hangi durumda baktığını bulabiliyor musunuz?
• Yedek parça stoğu nasıl yönetiliyor; fazla stok mu var, yoksa sürekli parça mı bekleniyor?
• Bakım prosedürleri, cihaz kılavuzları ve garanti belgeleri düzenli bir yerde mi?
• Rapor ve plan hazırlarken cihaz listesine nereden bakıyorsunuz?

Yazılımı seçerken bakılacak yedi ölçüt ve Excel'den geçiş adımları KOBİ'ler için CMMS seçimi rehberinde.

PureField teknik servis modülünde bakım kaydı QR kodlu cihaz kartıyla başlar. Kart, garantiyi, sonraki bakım tarihini, dokümanları ve servis geçmişini bir arada tutar. Cihaz, şirketinize göre müşteride kurulu bir ekipman ya da kendi tesisinizdeki bir makinedir.

• Bakım hatırlatması: Cihaz kartındaki sonraki bakım tarihi geldiğinde müşteriye ve servis ekibine hatırlatma e-postası gider; iş emrini ekibiniz açar.
• Servis talebi ve iş emri: İç ya da müşteri talebi iş emrine bağlanır; dış kaynaktan gelen talep, servis talebine ya da doğrudan iş emrine çevrilir.
• Sahada rapor: Teknisyen mobil uygulamada cihazın QR kodunu okutur, raporu fotoğraf, kontrol listesi ve imzayla kapatır. Tamamlanan rapor PDF olarak e-postayla gider ve rapordan fatura kesilir.
• Servis araçları: Filodaki araçların atama ve bakım kaydı aynı modülde tutulur.
• Satıştan bakıma: Satış ekibi teklif satırlarından cihaz kartlarını açar; satılan cihazın bakım geçmişi müşteri kartında görünür.